1918
1918 (MCMXVIII) lâi normaalihe, mon älgim- já nuuhâmpeivin lâi gregoriaanlâš kalender mield majebargâ. Tot lâi 1910-lovo oovcád ihe.
Tábáhtusah
[mute | mute käldee]Skammâmáánu
[mute | mute käldee]- skammâmáánu 11. peeivi – Vuossâmuš maailmsuáti nuuvâi.
Nobel-palhâšumeh
[mute | mute käldee]
- Fyysiik – Max Planck[1]
- Kemia – Fritz Haber[2]
- Kirjálâšvuotâ – ij kihheen[3]
- Ráávhu – ij kihheen[4]
- Talhâstieđâ – ij kihheen[5]
Šoddâmeh
[mute | mute käldee]- uđđâivemáánu 15. peeivi – João Figueiredo, Brasilia 30. president (j. 1999)
- uđđâivemáánu 15. peeivi – Gamal Abdel Nasser, Egypt 2. president (j. 1970)
- njuhčâmáánu 16. peeivi – Frederick Reines, ive 1995 Nobel-fyysiikpalhâšume finnim ovtâstumstaatâlâš fysikkár (j. 1998)[6]
- cuáŋuimáánu 20. peeivi – Kai Siegbahn, ive 1981 Nobel-fyysiikpalhâšume finnim ruátálâš fysikkár (j. 2007)[7]
- vyesimáánu 11. peeivi – Mrinalini Sarabhai, indialâš klassiklâš tánssájeijee, koreograf já máttáátteijee (j. 2016)
- vyesimáánu 20. peeivi – Edward B. Lewis, ive 1995 Nobel-talhâstieđâpalhâšume finnim ovtâstumstaatâlâš geenitotkee (j. 2004)[8]
- syeinimáánu 14. peeivi – Ingmar Bergman, ruátálâš kirječällee já stivrejeijee (j. 2007)
- syeinimáánu 15. peeivi – Bertram Brockhouse, ive 1994 Nobel-fyysiikpalhâšume finnim kanadalâš fysikkár (j. 2003)[9]
- syeinimáánu 18. peeivi – Nelson Mandela, ive 1993 Nobel-ráávhupalhâšume finnim Maadâ-Afrik president (j. 2013)[10]
- syeinimáánu 31. peeivi – Paul D. Boyer, ive 1997 Nobel-kemiapalhâšume finnim ovtâstumstaatâlâš biokemist (j. 2018)[11]
- porgemáánu 13. peeivi – Frederick Sanger, iivij 1958 já 1980 Nobel-kemiapalhâšume finnim brittilâš biokemist (j. 2013)[12][13]
- čohčâmáánu 27. peeivi – Martin Ryle, ive 1974 Nobel-fyysiikpalhâšume finnim brittilâš radioastronom (j. 1984)[14]
- roovvâdmáánu 4. peeivi – Kenichi Fukui, ive 1981 Nobel-kemiapalhâšume finnim jaapaanlâš kemist (j. 1998)[15]
- roovvâdmáánu 5. peeivi – Heikki Siren, syemmilâš arkkiteht (j. 2013)[16]
- roovvâdmáánu 8. peeivi – Jens Christian Skou, ive 1997 Nobel-kemiapalhâšume finnim tanskalâš kemist (j. 2018)[17]
- skammâmáánu 10. peeivi – Ernst Otto Fischer, ive 1973 Nobel-kemiapalhâšume finnim saksalâš kemist (j. 2007)[18]
Jämimeh
[mute | mute käldee]- syeinimáánu 17. peeivi – Nikolai II, Ruošâ kiäisár, Puola kunâgâs já Suomâ majemuš stuorrâfurstâ (š. 1868)
- roovvâdmáánu 18. peeivi – Lluïsa Vidal i Puig, katalonialâš kovetaaidâr (š. 1876)
Kalender
[mute | mute käldee]Fáádást eres soojijn
[mute | mute käldee]
Wikimedia Commonsist láá koveh teikkâ eres tiätuvuárháh fáádást 1918.
Käldeeh
[mute | mute käldee]- ↑ The Nobel Prize in Physics 1918. The Nobel Prize. Čujottum 20.3.2021 (eŋgâlâskielân)
- ↑ The Nobel Prize in Chemistry 1918. The Nobel Prize. Čujottum 20.3.2021 (eŋgâlâskielân)
- ↑ The Nobel Prize in Literature 1918. The Nobel Prize. Čujottum 20.3.2021 (eŋgâlâskielân)
- ↑ The Nobel Peace Prize 1918. The Nobel Prize. Čujottum 20.3.2021 (eŋgâlâskielân)
- ↑ The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1918. The Nobel Prize. Čujottum 20.3.2021 (eŋgâlâskielân)
- ↑ Frederick Reines nobelprize.org. Čujottum 11.7.2024. (eŋgâlâskielân)
- ↑ Kai M. Siegbahn. The Nobel Prize. Čujottum 23.7.2021 (eŋgâlâskielân)
- ↑ Edward B. Lewis nobelprize.org. Čujottum 24.10.2024. (eŋgâlâskielân)
- ↑ Bertram N. Brockhouse nobelprize.org. Čujottum 12.7.2024. (eŋgâlâskielân)
- ↑ Nelson Mandela nobelprize.org. Čujottum 13.11.2022. (eŋgâlâskielân)
- ↑ Paul D. Boyer NobelPrize.org. Čujottum 19.10.2023. (eŋgâlâskielân)
- ↑ Frederick Sanger nobelprize.org. Čujottum 11.7.2024. (eŋgâlâskielân)
- ↑ Frederick Sanger nobelprize.org. Čujottum 11.7.2024. (eŋgâlâskielân)
- ↑ Martin Ryle nobelprize.org. Čujottum 17.7.2024. (eŋgâlâskielân)
- ↑ Kenichi Fukui NobelPrize.org. Čujottum 19.10.2023. (eŋgâlâskielân)
- ↑ Heikki Siren Arkkitehtuurmuseo. Čujottum 21.6.2022. (suomâkielân)
- ↑ Jens C. Skou NobelPrize.org. Čujottum 19.10.2023. (eŋgâlâskielân)
- ↑ Ernst Otto Fischer NobelPrize.org. Čujottum 19.10.2023. (eŋgâlâskielân)