1925
1925 (MCMXXV) lâi normaalihe, mon älgim- já nuuhâmpeivin lâi gregoriaanlâš kalender mield tuorâstâh. Tot lâi 1920-lovo kuuđâd ihe.
Tábáhtusah
[mute | mute käldee]Syeinimáánu
[mute | mute käldee]- syeinimáánu 27. peeivi – Aldâkkâs čooskij Taivalkoski vuossâmuu kiirkon, mii te puállái. Muádi tiijmest kirkko lâi puállám kunnân.[1]
Porgemáánu
[mute | mute käldee]- porgemáánu 14. peeivi – Čokkevaarij sopâmuš poođij vuáimán.[2]
Roovvâdmáánu
[mute | mute käldee]- roovvâdmáánu 28. peeivi – Tallinna vuossâmuš šleđgâlâš ráiđuvávnulinjá valdui kiävtun Narva maađijist.
Nobel-palhâšumeh
[mute | mute käldee]
- Fyysiik – James Franck já Gustav Hertz[3]
- Kemia – Richard Zsigmondy[4]
- Kirjálâšvuotâ – George Bernard Shaw[5]
- Ráávhu – Sir Austen Chamberlain já Charles Dawes[6]
- Talhâstieđâ – ij kihheen[7]
Šoddâmeh
[mute | mute käldee]- uđđâivemáánu 8. peeivi – Mohan Rakesh, indialâš kirječällee já čaaitâlmčällee (j. 1972)
- njuhčâmáánu 12. peeivi – Leo Esaki, ive 1973 Nobel-fyysiikpalhâšume finnim jaapaanlâš fysikkár[8]
- vyesimáánu 14. peeivi – Reidar Särestöniemi, syemmilâš kovetaaidâr (š. 1981)[9]
- syeinimáánu 12. peeivi – Ellen-Sylvia Blind, tavesämmilâš kirječällee, tihtâčällee já lávloo (j. 2009)[10]
- roovvâdmáánu 16. peeivi – Angela Lansbury, brittilâš-ameriklâš čaittâleijee (j. 2022)
- juovlâmáánu 12. peeivi – Ahmad Shamlou, iranlâš tihtâčällee (j. 2000)
Jämimeh
[mute | mute käldee]- kuovâmáánu 24. peeivi – Hjalmar Branting, ive 1921 Nobel-ráávhupalhâšume finnim ruátálâš politikkár (š. 1860)[11]
- kesimáánu 3. peeivi – Lauri Itkonen, syemmilâš kirkkohiärrá já teologia kunneetuáhtár (š. 1865)[12][13]
Kalender
[mute | mute käldee]Fáádást eres soojijn
[mute | mute käldee]
Wikimedia Commonsist láá koveh teikkâ eres tiätuvuárháh fáádást 1925.
Käldeeh
[mute | mute käldee]- ↑ Taivalkosken kirkko. Kirjastovirma. Čujottum 22.7.2021 (suomâkielân)
- ↑ Traktat angående Spitsbergen lovdata.no. Čujottum 25.7.2024. (tárukielân)
- ↑ The Nobel Prize in Physics 1925. The Nobel Prize. Čujottum 20.3.2021 (eŋgâlâskielân)
- ↑ The Nobel Prize in Chemistry 1925. The Nobel Prize. Čujottum 20.3.2021 (eŋgâlâskielân)
- ↑ The Nobel Prize in Literature 1925. The Nobel Prize. Čujottum 20.3.2021 (eŋgâlâskielân)
- ↑ The Nobel Peace Prize 1925. The Nobel Prize. Čujottum 20.3.2021 (eŋgâlâskielân)
- ↑ The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1925. The Nobel Prize. Čujottum 20.3.2021 (eŋgâlâskielân)
- ↑ Leo Esaki nobelprize.org. Čujottum 3.7.2025. (eŋgâlâskielân)
- ↑ Reidar Särestöniemi kansallisbiografia.fi. Čujottum 24.6.2024. (suomâkielân)
- ↑ Ellen Sylvia Blind gravar.se. Čujottum 27.11.2022. (ruotâkielân)
- ↑ Hjalmar Branting nobelprize.org. Čujottum 21.3.2021. (eŋgâlâskielân)
- ↑ ITKONEN Lauri Arvid (Ylioppilasmatrikkeli 1853–1899) ylioppilasmatrikkeli.helsinki.fi. Čujottum 30.3.2023. (suomâkielân)
- ↑ Itkonen-Kaila, Marja: Itkonen Lauri vihti.fi. Čujottum 30.3.2023. (suomâkielân)