Aleksander I

Aleksander I
Puola kunâgâs Suomâ stuorrâfurstâ
Aleksander I. George Dawe ive 1826 máálám portret
Ruošâ kiäisár
Väldipaje	njuhčâmáánu 23. peeivi 1801 – juovlâmáánu 1. peeivi 1825
Ruvnájááh	čohčâmáánu 15. peeivi 1801
Oovdeb	Paavvâl I
Čuávvoo	Nikolai I
Suomâ stuorrâfurstâ	uđđâivemáánu 5. peeivi 1809 (J: juovlâmáánu 24.) peeivi 1808 – juovlâmáánu 1. peeivi 1825
Puola kunâgâs	vyesimáánu 3. peeivi 1815 – juovlâmáánu 1. peeivi 1825
Šoddâm	juovlâmáánu 23. (J: juovlâmáánu 12.) 1777 Tälvipaalaac, Pietari, Ruošâ kiäisárkodde
Jáámmám	juovlâmáánu 1. peeivi (J: skammâmáánu 19. peeivi) 1825 (47-ihásâžžân) Taganrog, Ruošâ kiäisárkodde
Hävdisaje	Piättâr-Paavvâl tuámukirkko, Pietari (ive 1826 rääjist)
Pelikyeimi	Elisabet Aleksejevna
Párnááh	Maria Elisabet
Suuhâ	Romanov
Eeči	Paavvâl I
Enni	Maria Fjodorovna
Oskoldâh	ortodoksisâš
Vuáláčaalâ

Aleksander I

Aleksander I (23. juovlâmáánu 1777 Pietari, Ruošâ kiäisárkodde – 1. juovlâmáánu 1825 Taganrog, Ruošâ kiäisárkodde) lâi Ruošâ kiäisár iivij 1801–1825, Suomâ stuorrâfurstâ ive 1809 rääjist já Puola kunâgâs ive 1815 rääjist.

Eellim

Aleksander šoodâi juovlâmáánu 23. peeivi 1777 Pietarist kiäisár Paavvâl I já Maria Fjodorovna vuosâpärnin. Aleksander ákku, kiäisárroonnig Katariina II, lâi suu válduášálâš šoddâdeijee. Suu vuosâkielâ lâi eŋgâlâskielâ, maŋeláá sun oopâi meid ranskakielâ, ruošâkielâ sehe saksakielâ. Nuorrân Aleksander máttááttâlâi historjá já staatâoopâ. Ive 1793 sun naajâi Elisabet Aleksejevnain já sunnui šoodáin nieidâkyevtis. Nieidah kuittâg jaamijn nuorrân. Aleksander pajanij vááldán eejis morhe maŋa njuhčâmáánu 23. peeivi 1801 tuše 23-ihásâžžân. Iivij 1808–1809 Ruošâ já Ruotâ koskâsii suáđist Suomâ kaartâi Ruošâ vääldi vuálá já Aleksander šoodâi Suomâ stuorrâfurstâkode vuossâmužžân stuorrâfurstân. Aleksander I puáccái skammâmáánust 1825 já jaamij juovlâmáánu 1. peeivi 1825.

Fáádást eres soojijn

• Wikimedia Commonsist láá koveh teikkâ eres tiätuvuárháh fáádást Aleksander I.