Marit Gaup Eira
| Marit Gaup Eira Šelgon Joreha Máret | |
|---|---|
| Persovntiäđuh | |
| Šoddâm | syeinimáánu 13. peeivi 1945 |
| Aalmugjeessânvuotâ | Taažâ |
| Musikkár | |
| Artistnommâ | Marit Gaup Eira |
| Lávlumkielah | orjâlâškielâ |
| Genreh | juáigus |
| Čuojânâsah | jienâ |
| Palhâšumeh | |
| Áillohaš-muusikpalhâšume (2012) | |
| Peerâ | |
| Vaanhimeh | Jørgen Johansen Gaup (1893–1960) Kristine Larsdatter Gaino (1904–1977) |
| Pelikyeimi | Mikkel Andersen Eira |
Marit Gaup Eira teikkâ Šelgon Joreha Máret[1][2] (š. syeinimáánu 13. peeivi 1945) lii orjâlâš pajeolmooš, lávloo já jyeigee.[3]
Eellim
[mute | mute käldee]Jyemehááh Marit Ragna Jørgensdatter Gaup (Šelgon Joreha Máret) já Risten Sara Jørgensdatter Gaup (Šelgon Joreha Risten Sárá) šoodáin syeinimáánu 13. peeivi 1945.[4] Sunnuu eeči lâi Jørgen Johansen Gaup (Šelgon Joret, 1893–1960) já enni lâi Kristine Larsdatter Gaino (Bánni Risten, 1904–1977).[5][6] Maŋeláá Šelgon Joreha Máret naajâi Mikkel Andersen Eirain.[5]
Muusik
[mute | mute käldee]Šelgon Joreha Máret juoigâškuođij, ko sun toolâi poccuid tondiet ko suu enni lâi ristâhâs ige tiptám suu juoigâđ pääihist. Sust šoodâi čepis jyeigee, kii lii ovdâmerkkân uásálistám Sámi Grand Prix -juoigâm- já lávlumkišto juoigâmuásán jo luhhii já vuáittám kišto jo kulmii.[7][2]
Ive 2004 suu sooloalbum Beaskađas almostui. Albumist láá iänáážin ärbivuáválâš olmoošjuáiguseh. Vittâ ive maŋeláá jyemehááh almostitijn orjâlâškielâg salmâskiäru Ipmeláhči Hálddus.[1][8] Ive 2005 Šelgon Joreha Máret oovtâst kálláinis juoigâi Maj-Lis Skaltje muusikalbumist Davvi Jienat, mast láá ärbivuáválâš sämimuusik miätá Säämi,[9] já ive 2013 suoi láin Skaltje eelleekooveest Juoigan.[10]
Palhâšumeh
[mute | mute käldee]Ive 2012 sun vuoitij Áillohaš-muusikpalhâšume, mon Taažâ sämmilij riijkâservi, Kuovdâkiäinu kieldâ já Kuovdâkiäinu Sämmilij servi vuáđudii Nils-Aslak Valkeapää 50. šoddâmpeeivi kunnen.[11][7]
Diskografia
[mute | mute käldee]Studioalbumeh
[mute | mute käldee]- 2004 – Beaskađas
- 2009 – Ipmeláhči Hálddus, oovtâst Risten Sara Gaup Turijn
Nurâldâhskiäruh
[mute | mute käldee]Eirast láá pitáh čuávuváin skiäruin:
- 2002 – Sami Grand Prix 2002, pittáin Maj Cecilie
- 2003 – Sami Grand Prix 2003, pittáin Johan Martin
- 2005 – Davvi Jienat
- 2010 – Sámi Grand Prix 2010, pittáin Ane Marita
- 2018 – Sámi Grand Prix 2018, pittáin Ánte Juhán oovtâst Berit Inger Anne Eira Buljoin
Käldeeh
[mute | mute käldee]- 1 2 Olli, Anne: Bovttiiga dovdduid sálmmaiguin NRK Sápmi. 14.4.2009. Čujottum 8.4.2021. (orjâlâškielân)
- 1 2 Oskal, Maret Biret Sara: Joikekonsert med en ny vri NRK Sápmi. 25.3.2016. Čujottum 8.4.2021. (kirjetárukielân)
- ↑ Eira, Sara Kristine: Mannsdominert yrke NRK Sápmi. 12.3.2012. Čujottum 8.4.2021. (kirjetárukielân)
- ↑ Kristine Sara Jørgensdatter Turi geni.com. 11.12.2014. Čujottum 9.4.2021. (eŋgâlâskielân)
- 1 2 Eira, Mikkel Andersen; Eira, Mai Britt; Eira, Johan A; Murud, Marit M Eira; Gaup, Mikkel Per J.: Árbevirolaš gullevašvuohta dálveeatnamiidda. Bávttajohtgiera siida – ovdalaš Vullošnjárga. Dokumenterehuvvon dieđut (PDF) Bávttajohtgiera siida (Beaskáđas, Sállan). 26.5.2020. Vyerkkejum 9.8.2021. Čujottum 28.1.2025. (orjâlâškielân)
- ↑ Luohteboddu: Tidspunkter NRK Radio. 10.12.2020. Čujottum 9.4.2021. (kirjetárukielân)
- 1 2 Hætta, Wenche Marie: Hvem-Hva-Når om Sámi Grand Prix - 2018 NRK Sápmi. 29.3.2007. Čujottum 6.1.2021. (tárukielân) já (orjâlâškielân)
- ↑ Marit Gaup Eira NRK Sápmi. 29.3.2010. Čujottum 9.8.2021. (orjâlâškielân)
- ↑ Davvi Jienat - Northern Voices Spotify. Čujottum 9.4.2021. (eŋgâlâskielân)
- ↑ Juoigan (2014) IMDB. Čujottum 9.4.2021. (eŋgâlâskielân)
- ↑ Utsi, Johan Ante: Fikk Áillohaš-prisen NRK Sápmi. 7.4.2012. Čujottum 9.4.2021. (kirjetárukielân)