Njuškii siskáldâsân

Fujita-ciäkkádâh

Wikipedia:st
Beaufort-ciäkkáduv, Fujita-ciäkkáduv já Mach-lovo koskâvuotâ

Fujita-ciäkkádâh mitted tornado teikâ trombi tovâttem hiävuid, moh láá kiddâ tornado teikâ trombi liävtust. Ciäkkáduvâst liähtu mana 18 m/s:st jienâ liähtun suulân 330 m/s:ân. Taggaar tornado, mii lii korrâsub ko F5, ij lah vala mittedum. Hiäjus tornado ađai F0 piegah posoh 18–32 m/s, já korrâsumos tornado ađai F5 piegah posoh 120–150 m/s. Čääsi alne lihâdeijee tornado ađai čäcipääcis, mii ij kuássin peesâ rido räi eellim ääigi, ij toovât maggaargin hiävu nuuvt ete tot lii tállán luokattâllum F0:n.

Fujita-ciäkkádâh finnij noomâs jaapaanlii Tetsuya Thodore Fujitast (1920–1998), kii tuuđhâi tornadoid já korrâ äijihstoormâid. Ive 1953 sun varrij Japanist Ovtâstum staatáid já finnij koččomnommân Mr. Tornado. Sun tieđij, et lii vaigâd mittediđ piegâ liävtu stoormâin, já tondiet ive 1971 sun iävtuttij kiävtun taggaar ciäkkáduv, mast mittedem tábáhtuuččij hiävui mield. Taat ciäkkádâh nomâttui Fujita-ciäkkádâhhân.

Tornadoi luokattâllâm Fujita-ciäkkáduv mield

[mute | mute käldee]
F Piegâ liähtu Kuvvim Vaiguttâs
čuolmah m/s km/h mph
F0 <63 <32 <115 <72 Hiäjus tornado
(Weak tornado)
kiško káátuid, sirdá autoid
F1 63–97 32–50 115–179 72–112
F2 98–136 50–70 180–251 113–157 Korrâ tornado
(Strong tornado)
kiško muorâid já toi ruottâsijd, pieđgee parakijd, lusis fiävruh pajaneh ááimun
F3 137—179 70—92 252—330 158—206
F4 180—226 92—116 331—416 207—260 Uáli korrâ tornado
(Violent tornado)
autoh kirdeh ááimust paijeel 100 m, huksiittâsah já rakânâsah tuššâduvvojeh teikâ kirdeh ááimust
F5 ≥226 ≥116 ≥416 ≥260

Käldeeh

[mute | mute käldee]
Jurgâlus
Jurgâlus
Taat artikkâl teikkâ uási tast lii jurgâlum teikkâ toos láá uccum tiäđuh ereskielâlâš Wikipedia artikkâlist.
Algâalgâlâš artikkâl: fi:Fujitan asteikko